برخى به دولت ايران پناه برند و هم اين‌ها بودند كه در برخورد با سپاه اسلام سنگرها را خالى نمودند و با آغوش باز سپاه اسلام را استقبال كردند . روم آن روز ، درست مانند قرون وسطاى اروپا بود كه « فلاماريون » ستاره‌شناس معروف ، داستان زير را دربارهء سطح فرهنگ اروپا در قرون وسطى شرح مىدهد . كتاب مجموعه لاهوتيه ، مظهر كامل حكمت « اسكولاستيك » در قرون وسطى بود و چهار صد سال به عنوان كتاب رسمى در اروپا تدريس مىشد . قسمتى از آن تحت اين عنوان بحث مىكند : آيا چند فرشته ممكن است در نوك سوزن جاى گيرد ؟ و يا از مردمك چشم چپ پدر جاويدانى تا مردمك چشم راست وى ، چند فرسنگ است ؟ روم واژگون بخت ، در عين اين كه آن همه ستيزه‌هاى خارجى گريبان‌گيرش بود ، سيل اختلافات داخلى ، كه اكثر به رنگ مذهب جلوه مىكرد ، هر روز كشور را به لب پرتگاه نزديك مىساخت . يهود كه يك ملت شرور و دسيسه باز بودند ، چون ديدند كه فشار امپراتور مسيحى روم از حد گذشت ؛ نقشه‌هايى براى برانداختن دولت روم كشيدند و يك بار هم شهر « انطاكيه » را تصرف نمودند و گوش و بينى و لب اسقف بزرگ شهر را بريدند . حكومت روم به منظور انتقام ، پس از مدتى يهوديان « انطاكيه » را قتل عام كرد . اين كشت و كشتار بىرحمانه ، ميان دو ملت يهود و نصارى در روم چند بار تكرار شد و گاهى موج كينه‌جويى به خارج از كشور نيز سرايت كرد ؛ مثلا يهوديان ، يك مرتبه هشتاد هزار مسيحى را از ايران خريدند و به منظور انتقام از مسيحيان ، مانند گوسفند سر بريدند . اينجاست كه خوانندهء گرامى مىتواند دورنماى تاريك و پرهرج‌ومرج جهان معاصر با طلوع اسلام را ببيند و اعتراف نمايد كه اين تعاليم عالى نجات‌بخش ، از آن محيط ظلمت زده ، زاييده فكر بشر نيست و اين نسيم فرح‌بخش وحدت و اتفاق و آهنگ صلح و صفا كه هدف آيين اسلام است ، سرچشمه‌اى جز غيبت ندارد . چه طور مىتوان گفت اسلامى كه حتّى به حيوانات حق حيات داده ، مولود چنين محيط خون‌آشام است .